Universiteit Leiden

nl en

Onderwijswetenschappen

Onderzoek

Het centrale thema in het onderzoek van de programmagroep Onderwijswetenschappen is ‘het lerende individu in het onderwijs’. Dit thema wordt vanuit uiteenlopende invalshoeken bekeken, waarbij met name wordt ingegaan op normatieve leer- en ontwikkelingsprocessen.

Het doel van het onderzoeksprogramma is om inzichten te verschaffen in de cognitieve processen en hersenmechanismen die ten grondslag liggen aan lezen, rekenen en leren in het algemeen. Daarnaast wordt onderzocht hoe leren beïnvloedt wordt door wat er gebeurt in de schoolcontext, bijvoorbeeld in docent-leerling interacties. Hierbij is aandacht voor sociaal-emotionele aspecten van leren, zoals motivatie.

Deze inzichten vormen de basis voor de ontwikkeling van domein-specifieke interventies en instructiemethoden. Omdat leren en onderwijs geen 'one-size-fits-all'-fenomenen zijn, wordt er veel aandacht geschonken aan individuele verschillen.

Samengevat, de focus van onderzoek is op:
 

  1. leerprocessen van individuele leerlingen
  2. verschillen tussen leerlingen
  3. invloed van leerkracht en curriculum op leren
  4. relaties tussen leerlingen onderling en tussen leraar en leerling(en)

Thema’s binnen het onderzoek:

In de programmagroep wordt er zowel fundamenteel-theoretisch als toegepast onderzoek gedaan naar psychologische processen en hersenmechanismen die belangrijk zijn voor leren op school, en naar individuele verschillen in deze processen en mechanismen. Zo wordt er onderzocht hoe leerlingen een mentale representatie opbouwen van een tekst, en wat daarbij de rol is van het werkgeheugen en achtergrondkennis. Ook wordt er gekeken naar cognitieve processen en strategiegebruik tijdens het rekenen,  en hoe deze getriggerd worden door kenmerken van de rekenles.

Veel van deze onderwerpen worden zowel op gedragsniveau als vanuit een neurocognitief ontwikkelingsperspectief bekeken. Daarbij worden verschillende onderzoeksinstrumenten ingezet, waaronder cognitieve tests, strategie-analyses, eye-tracking, fMRI en EEG.

Onder dit thema valt onderzoek naar docent-leerling interacties. Daarbij is onder meer aandacht voor keuzevrijheid bij het doen van schoolwerk, feedback en het ontstaan van verbondenheid tussen docenten en leerlingen. We onderzoeken bijvoorbeeld hoe deze interactiepatronen gerelateerd zijn aan motivatie en emotie van leerlingen. Ook onderzoeken we hoe de opvattingen en het pedagogisch-didactisch handelen van leraren gerelateerd zijn aan motivatie van leerkracht en leerlingen.

Onderwijs vindt plaats in een maatschappelijk context en met een maatschappelijke functie. Onder dit thema onderzoeken we bijvoorbeeld hoe differentiatie plaatsvindt –of zou moeten plaatsvinden- in het onderwijs. Daarnaast voeren we beleidsgericht en sociologisch georiënteerd onderzoek uit naar onderwijs in een context van sociaal-culturele en etnische diversiteit

Deze website maakt gebruik van cookies. Meer informatie