Universiteit Leiden

nl en
Dossier

Dierwetenschappen en gezondheid

In de onderzoekslijn 'Dierwetenschappen en gezondheid' werken we met verschillende diersoorten om meer te weten te komen over fundamentele biologische processen.

Zebravissen

De zebravis is een belangrijk modelorganisme. Het is een kleine vissoort van 3 tot 4 centimeter die je vaak in tropische aquaria vindt. Hoewel zebravissen verder van de mens af staan dan zoogdieren, kan het onderzoek naar zebravissen fundamentele biologische kennis opleveren over bijvoorbeeld ziektes in de mens.

Het onderzoek met zebravissen gebeurt met embryo’s, larven volwassen dieren. Het onderzoek met de embryo’s en larven (leeftijd tot 5 dagen) valt weliswaar niet onder de Wet op de dierproeven, maar we belichten dit omdat het een significant deel van ons onderzoek is. Het onderzoek met volwassen dieren (leeftijd vanaf 5 dagen) is in omvang veel kleiner.

We gebruiken zebravissen in ons onderzoek als model voor de mens. Hiermee krijgen we inzicht in de biologische processen die betrokken zijn bij ziektes, zoals kanker en infectie- en ontstekingsziekten. Ook doen we fundamenteel onderzoek naar de ontwikkeling van dier en mens om inzicht te krijgen in de genetische en omgevingsfactoren die hieraan bijdragen. De inzichten uit dit type onderzoek maken het bijvoorbeeld mogelijk om op zoek te gaan naar nieuwe mogelijkheden voor geneesmiddelenontwikkeling en behandeling van ziektes.

We doen ook onderzoek ten behoeve van de dieren zelf. Zo gebruiken we (volwassen) zebravissen om de effecten van het toenemende, door de mens veroorzaakte geluid onder water op het gedrag en welzijn van vissen te onderzoeken.

Verder onderzoeken we nieuwe screeningsmethoden voor geneesmiddelen en andere stoffen om te kijken of zebravissen kunnen dienen als een mogelijk alternatief voor muizen en andere knaagdieren.

Vogels

Zebravinken zijn kleine vogels die men ook vaak thuis houdt. Onderzoekers gebruiken ze als modelsoort voor onderzoek naar partnerkeuze bij vogels. Ander onderzoek richt zich op het verkrijgen van inzicht in de cognitieve en leervermogens van vogels. Dit onderzoek helpt ons ook om meer te begrijpen over menselijke cognitieve processen, met name taalontwikkeling.

Naast het onderzoek in onze onderzoeksfaciliteiten doen we ook veldonderzoek met vogels. Hiermee onderzoeken we de effecten van toenemend stads- en verkeerslawaai op de zang en het gedrag van vogels. Daarnaast onderzoeken we de rol van zang in het paarvormings- en territoriaal gedrag van vogels.

Overige dieren

Incidenteel doen we ook onderzoek naar andere diersoorten. We werken met andere gewervelde dieren, zoals slangen en amfibieën.  We onderzoeken slangen onder andere om inzicht in de evolutie te krijgen en om toepassingen te vinden voor het gebruik van hun gifstoffen. Amfibieën onderzoeken we om meer te weten te komen over ontwikkelingsprocessen en evolutie. 

We gebruiken ook ongewervelde dieren voor fundamenteel en toegepast onderzoek. Dit betreft voornamelijk insecten, maar ook inktvissen. Inktvissen zijn door hun unieke, sterk ontwikkelde zenuwstelsel veelgebruikte modelorganismen en daardoor goed gekarakteriseerd. Ons onderzoek richt zich op de samenwerking tussen de inktvis en de lichtgevende bacteriën in het lichtorgaan van de inktvis. We willen op moleculair niveau begrijpen hoe deze unieke symbiose werkt.

Deze website maakt gebruik van cookies.  Meer informatie.