Universiteit Leiden Universiteit Leiden

Nederlands English

Kwantumoptica voor asielzoekers

De afdeling Klinische Epidemiologie van het LUMC stampte een collegereeks voor vluchtelingen uit de grond. Inmiddels is de serie een groot succes.

Aylan wilde niet vechten in het leger van president Assad. Dus toen hij 18 werd ontvluchtte hij Syrië. Een gevaarlijke reis over de Middellandse Zee en dwars door het Europese continent bracht hem uiteindelijk naar Nederland. Naar Katwijk, om precies te zijn. Daar woont hij al geruime tijd in een asielzoekerscentrum.

Oude mountainbike

Vandaag is Aylan even geen vluchteling. Samen met ongeveer twintig andere asielzoekers uit Leiden, Wassenaar en Katwijk luistert hij aandachtig naar een college van Dirk Bouwmeester over kwantumoptica. Hij kwam er speciaal voor naar Leiden gefietst op zijn oude mountainbike. Sinds kort geven gastdocenten wekelijks lezingen voor vluchtelingen in het Leids Universitair Medisch Centrum (LUMC).

Bouwmeester – in 2014 bekroond met de Spinozapremie – vertelt over de geschiedenis van het licht. Hij voert de toehoorders mee in een intellectuele achtbaan die begint met de Perzische wiskundige Ibn al-Haytham en eindigt met de ‘Leidse’ geleerden Christiaan Huygens en Albert Einstein. De theorieën over sterrenstelsels en zwarte gaten gaan erin als zoete koek. En zoals in iedere ‘echte’ collegezaal zit één student met zijn telefoon te spelen.

Eed van Hippocrates

De lezingenreeks is een idee van Dennis Mook-Kanamori en Frits Rosendaal, beiden werkzaam bij de afdeling Klinische Epidemiologie van het LUMC. In de herfstvakantie stond Mook-Kanamori nog met zijn vrouw en kinderen op het strand van het Griekse eiland Kos. Hij verleende er medische hulp aan de vluchtelingen die iedere dag in gammele bootjes op het eiland landden. Mook-Kanamori, nuchter: ‘Ik heb niet voor niets de eed van Hippocrates afgelegd.’

'Asielzoekers willen niet alleen maar sjoelen' - organisator Dennis Mook-Kanamori

Terug in Nederland zag Mook-Kanamori hoe uitgerekend achter zijn geliefde LUMC een asielzoekersopvang verrees. In het oude TNO-gebouw aan de Wassenaarseweg verblijven inmiddels zo’n 250 asielzoekers. ‘Die willen niet alleen maar sjoelen. Het organiseren van sport en spel is belangrijk, maar intellectuele uitdaging ook.’

Het Nederlandse poldermodel

Samen met professor Frits Rosendaal stampte Mook-Kanamori in korte tijd een volwaardige universitaire collegereeks uit de grond. Uit iedere mogelijke studierichting passeren interessante onderwerpen de revue. Denk aan genetica, linguïstiek, het ontstaan van het Nederlandse poldermodel, en nu dus ook kwantumoptica. Mook-Kanamori: ‘Binnenkort komt er iemand spreken over Palmyra, de Syrische stad die deels door Islamitische Staat is verwoest. Ik had wat twijfel verwacht bij de deelnemers, maar zelfs dat vinden ze interessant.’

De lezingenreeks begon pas écht te lopen toen Mook-Kanamori en Rosendaal reiskostenvergoeding wisten te regelen voor de asielzoekers uit Katwijk en Wassenaar. ‘Wat bleek: niet in alle centra krijgen de asielzoekers zakgeld,’ zegt Mook-Kanamori. ‘Dan zijn buskaartjes al snel te duur. Dankzij de reiskostenvergoeding kan iedereen komen.’

Oriënteren op studie

De cursus helpt de vluchtelingen om de draad langzaam weer op te pakken. Door de vlucht naar het Westen hebben velen van hen de studie moeten afbreken. En degenen die hun studie wel hebben voltooid, merken dat de diploma’s in Nederland vaak weinig waard zijn. Door de uiteenlopende onderwerpen kunnen ze zich oriënteren op een studierichting. En Aylan? Hij werkte in Damascus in een autogarage. De studie elektrotechniek lijkt hem wel wat.

Ook training voor Syrische docenten

Het ICLON en Dutch Academic Services bieden een intensieve, kosteloze training aan voor Syrische docenten die als vluchteling in Nederland verblijven. Onder meer medewerkers van de Universiteit Leiden leren de vluchtelingen hoe zij digitale middelen in het onderwijs kunnen inzetten in Nederland of eigen land. De training begint op 16 februari 2016.