Logo Universiteit Leiden.

nl en

Evolutionaire psychologie en ethiek

U kunt nog niet inschrijven.

De evolutionaire psychologie werpt vaak een verassend nieuw licht op verschijnselen die we vaak vanzelfsprekend vinden. Het blijkt dan bijvoorbeeld dat de sekseverschillen bij mensen niet compleet anders zijn dan die bij veel andere dieren. De menselijke drang naar erkenning en status is niet compleet anders dan het dominantie-streven dat je ziet bij veel apen en andere zoogdieren. Evolutionair psychologen hebben de laatste decennia laten zien dat menselijk gedrag evolutionair verklaarbaar is.

Maar evolutionaire psychologie geldt ook voor andere dieren. Zij houdt zich ook bezig met het ontstaan en de functie van gevoelens en bewustzijn. Ook zal ze moeten verklaren waarom mensen in veel opzichten toch anders zijn dan andere dieren. Hoe heeft het specifieke traject van onze evolutie sinds de gemeenschappelijke voorouder van mensapen en mensen ons psychologisch veranderd? Waar komt onze afhankelijkheid van cultuur en moraal vandaan?

Een extra complicatie is het gevolg van onze neiging steeds nieuwe ecologische ‘verdienmodellen’ uit te vinden, waarbij we de omgeving vaak diepgaand veranderen. Het gevolg is dat we onszelf vaak aantreffen in een omgeving die compleet anders is dan het prehistorisch ‘moederland’, waarin onze voorouders millennia geleefd hebben. Zou dat de oorzaak kunnen zijn dat mensen soms ontsporen of zich vastklampen aan allerlei ideologieën of religies die toch een soort houvast bieden?

Aan de andere kant is het ook de vraag of de evolutionaire psychologie zelf mensen kan helpen in hun speurtocht naar een goed en gezond leven. Welke therapeutische en morele consequenties heeft een evolutionaire benadering van de mens?

Opzet van de colleges

  • Ethologie en sociobiologie: evolutionaire verklaringen van gedrag.
  • Evolutionaire psychologie: de geest als gereedschapskist.
  • Waarom hebben we emoties en bewustzijn?
  • Sekseverschillen, verliefdheid, paarvorming.
  • De evolutionaire wortels van cultuur.
  • Op zoek naar de oerfamilie.
  • Hoe ontstonden taal, moraal, kunst en goden?
  • Therapeutische en morele lessen uit de evolutionaire psychologie

8 maal 2 college-uren
data en locatie nog onbekend.

Werkvorm

Hoorcollege met de mogelijkheid tot het stellen van vragen en met discussie.

Docent

Pouwel Slurink is wetenschapsfilosoof. Hij schreef o.a. Aap zoekt zin, Waarom wij bewustzijn, vrije wil, cultuur en religie hebben (ISVW, 2014). Momenteel werkt hij als freelance docent voor diverse instellingen.

Deze website maakt gebruik van cookies.  Meer informatie.