Universiteit Leiden Universiteit Leiden

Nederlands English

Onderzoeksproject

Vertebrate automated screening technology (VAST)

Hoe kun je met robots en automatische herkenning van microscopische beelden uitzonderlijk snel het effect van medicijnen testen?

Contact Fons Verbeek
Financiering NWO-middelgrootNWO-middelgroot

De progressie van menselijke ziekten als kanker en TBC is goed te bestuderen in larven van zebravissen. Met robots en automatische herkenning van microscopische beelden gaan bioloog Herman Spaink en informaticus Fons Verbeek uitzonderlijk snel het effect van nieuwe medicijnen testen. De aanschaf van dit systeem is van belang voor screening van stoffen voor de bestrijding van ziekten.

Fluorescentiemicroscopie

Het apparaat kan de zebravislarven door middel van fluorescentiemicroscopie analyseren. In samenwerking met Fons Verbeek van het  Leiden Institute for Advanced Computer Science wordt een nieuw analyse systeem ontwikkeld waarmee het mogelijk wordt om met automatische herkenning van de microscopische beelden uitzonderlijk snel het effect van nieuwe medicijnen uit te testen.

Zebravis als model voor ziektes

Sinds de jaren ‘80 van de vorige eeuw gebruiken wetenschappers de zebravis veel als modelorganisme voor genetisch onderzoek aan menselijke ziektes. Waarom wordt juist de zebravis gebruikt voor onderzoek en wat kan zo’n klein visje ons vertellen over ziektes?

De zebravis is een klein visje van drie à vijf centimeter lang. Hij dankt zijn naam aan de donkere strepen die over de lengte van zijn lichaam lopen. Een belangrijk kenmerk van de zebravis is dat de eitjes buiten het lichaam bevrucht worden en zich daar ook ontwikkelen tot embryos. Die ontwikkeling gaat razendsnel: al na 24 uur zijn de belangrijkste organen gevormd en na drie dagen komen de jonge visjes, die er nog als embryos uitzien, al uit het ei. Die embryos zijn klein en, heel belangrijk, doorzichtig. Hierdoor kunnen ze makkelijk bekeken worden onder de microscoop, terwijl ze in een klein schaaltje rondzwemmen. Zo kan de onderzoeker volgen wanneer een ziekte ontstaat en hoe deze verloopt.