Basisschoolleerlingen worden jongste wetenschappers in de dop
Summerschool Junior beeld: ICLON Universiteit Leiden
DNA-isolatie, een kindercollege, een posterpresentatie en zelfs les in de Japanse taal. Ook dit jaar kregen leerlingen van groep 6 en 7 een voorproefje van allerlei verschillende richtingen binnen de wetenschap. Er ging een wereld open voor de 29 jonge onderzoekers die meededen aan de Leidse Summerschool junior 2026.
Rachel Plak (hoofddocent bij het Instituut Pedagogische Wetenschappen van de Universiteit Leiden) trapte deze editie af met een kindercollege over de binnenwereld van kinderen en jongeren. Ze vertelde hoe ze hier op de universiteit onderzoek naar doet, samen met kinderen en jongeren zelf. De rest van de dag maakten de leerlingen kennis met elkaar én met het perspectiefgericht onderwijs. Met behulp van brillen leerden de kinderen om op verschillende manieren naar één onderwerp te kijken.
Maru of batsu
Nieuw in het programma dit jaar was een les Japans door Ilse Wooning. Zij studeert Japanse taal en cultuur aan de Universiteit Leiden en heeft al eerder onderwijservaring opgedaan bij de Talentlessen voor basisscholen. Zij stelde de vraag wat de kinderen al weten over Japan en daar hadden ze een duidelijk beeld bij: ‘sushi, manga, anime, voetbal en vooral heel veel Pokémon.’ Deelnemer Julian deelde nog een goede tip om vooral goed op mochi te kauwen. Na deze waarschuwing deelde Ilse mochi uit en mochten de kinderen de Japanse lekkernij zelf uitproberen.
Over sushi hadden de kinderen veel vragen zoals ‘Waarom is sushi populair?’ Waarom heet het sushi? en ‘Wie heeft sushi bedacht?’ Er zijn veel vragen te bedenken op zo’n klein onderwerp. En je kunt, zoals ze op maandag al hadden geleerd, ook met verschillende brillen naar sushi kijken, bijvoorbeeld door de tijdreisbril (historisch perspectief).
De les eindigde met een leuke quiz met stellingen over Japan, waarbij de kinderen mochten antwoorden door een zelfgemaakt quizbordje met maru (goed) of batsu (fout) omhoog te houden.
DNA isoleren & oudheden bestuderen
Op woensdag stond er een druk programma op de planning. De dag begon met het isoleren van DNA uit een kiwi. Dit gebeurde onder begeleiding van studenten van de Leidse Biologen Club, de studievereniging van de opleiding Biologie. Daarna was het tijd om naar het Rijksmuseum van Oudheden te gaan, waar de leerlingen een interactieve rondleiding kregen langs de bijzondere voorwerpen van het museum. Hoe weten we wat we nu weten over heel vroeger? En een stuk ethiek kwam terug bij de mummies ofwel menselijke resten. Mogen we die tentoonstellen als ze daar zelf geen toestemming voor hebben gegeven. En hoe zit dat met dieren?
Rappen over duurzaamheid
Op donderdag kregen de kinderen een rondleiding door de Hortus botanicus Leiden. Hortuskundige Thal Jonas gaf tegelijkertijd een lesje in duurzaamheid. Via zeven doelstellingen leerden ze verschillende manieren om duurzaam met de wereld om te gaan. Zo stond de doelstelling ‘beter benutten’ voor de les om bijvoorbeeld zelf een tas naar de supermarkt mee te nemen en niet daar eentje van plastic aan te schaffen. En ‘schone energie’ liet zien dat het beter is om groene energie te gebruiken in plaats van fossiele brandstoffen. De kinderen dachten vervolgens zelf na over wat ze kunnen doen om de aarde te helpen. Samen schreven ze hier een rap over.
De volgende ochtend stond er een Meet & Greet gepland met criminoloog dr. Ilse Ras. Zij vertelde over hoe ze wetenschapper is geworden, wat criminologie precies inhoudt en over haar kat Furry. Daarna hebben de kinderen oneindig veel vragen gesteld.
Afsluiting met een posterpresentatie
De week werd afgesloten met een posterpresentatie. De kinderen lieten hier via een zelf in elkaar geknutselde drieluik aan hun ouders zien wat ze die week hadden meegemaakt én opgestoken. Op de posters kwamen de doelstellingen van verduurzaming terug, de lessen Japans en ook de Leidse Biologen Club kreeg op meerdere posters een eervolle vermelding. Razend enthousiast vertelden de kinderen over hun avonturen. Ieder kind had zo zijn of haar lievelingsonderdeel van de Summerschool. Voor Julie en haar onderzoekspartner was dit het DNA uit de kiwi halen. Maar of ze later zelf in een lab willen werken, wisten ze nog niet zeker.