Universiteit Leiden

nl en

Samen optrekken in het publieke domein

Het heet coproductie: samenwerking tussen burgers en overheidsprofessionals op het gebied van publieke dienstverlening. Op dit onderwerp promoveert Carola van Eijk bij het Instituut Bestuurskunde in Den Haag. Promotie 11 oktober 2017.

Ouders die via de medezeggenschapsraad helpen om de basisschool van hun kind draaiende te houden. De cliëntenraad die ‘mee-zorgt’ in het verpleeghuis. Het buurtpreventieteam dat zich inzet voor de leefbaarheid van de buurt. Coproductie past in het streven naar actief burgerschap, ‘doe-democratie’ en een dienstbare overheid. Het levert een hoop moois op, beweren voorstanders: betere dienstverlening, meer zelfredzaamheid bij burgers, een verbeterd welzijn…

Motivaties

Coproductie staat centraal in het proefschrift van bestuurskundige Carola van Eijk. Ze keek vooral naar motivaties. Van individuele burgers én van professionals. Waarom doen ze eigenlijk aan coproductie? En hoe kijken ze naar elkaar? 

Burgers stappen om uiteenlopende redenen in de rol van coproducent. Ze willen ‘iets goeds doen voor de samenleving’, of verwachten dat zijzelf of hun naasten daar profijt van hebben. Soms ook lijken ze gedreven door een ‘niet lullen maar poetsen-mentaliteit’: niet klagen over problemen maar er gewoon zelf iets aan doen. Voor professionals hoort coproductie vaak domweg bij hun werk. Maar echte betrokkenheid vergroot ontegenzeggelijk de kans van slagen.

Duidelijke verwachtingen uitspreken

Hoe verloopt coproductie in de praktijk? Worden de hoge verwachtingen waargemaakt? Dat ligt een beetje buiten de scope van haar proefschrift, zegt Van Eijk. Maar ze zag tijdens haar onderzoek wel puntjes van zorg, zoals teleurstelling bij participanten. Haar advies (aan beide partijen): ‘Ga van tevoren om de tafel zitten en spreek duidelijk uit wat je verwachtingen zijn. Bij voorkeur met professionals in de rol van mentor. En vergeet niet om elkaar regelmatig een schouderklopje te geven.’

Valkuilen

Is coproductie een blijvertje? Ze denkt van wel, maar ziet ook valkuilen. ‘De overheid wil wel eens vergeten dat het coproductie is, en trekt zich soms te ver terug. Burgers, aan de andere kant, willen af en toe misschien te veel. En kunnen zich natuurlijk eveneens terugtrekken. Geen zin, geen tijd, geen interesse meer. En dan komt de continuïteit in gevaar.’  

Op 11 oktober 2017 promoveert Carola van Eijk op het proefschrift ‘Engagement of citizens and public professionals in the co-productions of public services.’

Promotoren

  • Prof.dr. T.P.S. Steen
  • Prof.dr. R. Torenvlied

Tijdstip

11.15 uur

Persbericht