Universiteit Leiden Universiteit Leiden

Nederlands English

De koning is dood. Leve de koning?

Kim Jong Il, leider van Noord-Korea is dood. Zijn jongste zoon Kim Jong Eun is de gedoodverfde opvolger. Maar wordt hij dat ook? Remco Breuker, Leids hoogleraar Koreastudies maakt een profielschets voor de nieuwe leider.

Oververmoeidheid

Kim Jong Il

Maandag 19 december is bekend geworden dat Kim Jong Il, de leider van Noord-Korea, zaterdag 17 december is overleden aan een acute hartstilstand. Volgens de Noord-Koreaanse media is hij gestorven aan oververmoeidheid. Zijn jongste zoon Kim Jong Eun zou hem moeten opvolgen.

Jonge, onervaren bestuurder

De vraag is of dat ook gebeurt. Kim Jong Eun is een jonge, onervaren bestuurder. Tegelijkertijd heeft hij zich al wel enige jaren op dit moment kunnen voorbereiden. Aan de grens met China heeft hij zijn harde hand al laten voelen om de smokkel en handel daar onder controle te krijgen. Ook de Noord-Koreaanse propagandamachine produceert al enige maanden gemythologiseerde verhalen over Kim Jong Eun die doen denken aan de mythen rondom zijn vader en grootvader.

De facto kapitalistisch

Jongste zoon Kim Jong Eun wordt opvolger.

Noord-Korea lijkt voor een splitsing te staan, maar in werkelijkheid is de koers al jaren geleden bepaald. Noord-Korea is de afgelopen jaren extreem veranderd. Het is de facto een kapitalistisch land geworden, waar de grijze en zwarte markten het leven bepalen. De overheid en de elite houden zich bezig met internationale handel en het aantrekken van buitenlandse investeringen.

Volkswoede

Er hangt voor Kim Jong Eun veel van af of hij in staat is om de Noord-Koreaanse staat op dit pad te laten voortgaan. Er zijn grote problemen in Noord-Korea, waaronder de verdeling van de rijkdom misschien wel de meest nijpende is. Economisch gaat het helemaal niet slecht met het land, maar alle inkomsten blijven bij de elite. De prijzen voor rijst blijven maar stijgen, waardoor de gewone man niet meer aan eten kan komen. Doet Kim Jong Eun hier te weinig aan, dan kan de volkswoede hem wel eens de das omdoen.

Veilig

De andere factor die zal bepalen of Kim Jong Eun de derde machthebber uit de Kim-familie zal worden is of hij erin zal slagen om Noord-Korea veilig te houden. Daar is Kim Jong Il in geslaagd en dat is de reden dat het volk zijn overlijden zal betreuren. Tegen alle voorspellingen en analyses in lukte het Kim Jong Il om Noord-Korea te vrijwaren van buitenlandse invasie en inmenging. En dat is in een land waar de angst van de bevolking voor de VS reƫel is, een belangrijke voorwaarde om leider te kunnen blijven. Er zijn meer kapers aan de kust in Noord-Korea om de macht te grijpen. Vooralsnog lijkt het door Kim Jong Il geplande scenario uitgevoerd te worden en is de hiƫrarchische structuur van de regering overeind gebleven. Of dit zo blijft, is koffiedik kijken.

(19 december 2011 / Remco Breuker)

Volg Remco Breuker op Twitter: @koryoinleiden