Middelbare scholieren leren opkomen voor hun rechten
Onderwijs
De Faculteit der Rechtsgeleerdheid en International School Wassenaar hebben samengewerkt aan een project waarmee scholieren aangespoord werden hun rechten te kennen, hun stem te laten horen en een verschil te maken in de wereld.
Voor het tweede jaar op rij werkte de afdeling Jeugdrecht en Gezondheidsrecht van de Universiteit Leiden samen met de International School Wassenaar (ISW) aan een module over kinderrechten voor het International Baccalaureate Middle Years curriculum.
Aan de hand van onderzoekend leren werden scholieren uit de middenbouw aangemoedigd om hun rechten onder het VN-Verdrag inzake de Rechten van het Kind (IVRK) te verkennen en hun eigen campagne te ontwikkelen over een lokaal of mondiaal thema dat voor hen belangrijk was. Aan het einde van het schooljaar organiseerden ISW-scholieren een ‘Kinderrechtenexpositie’ waar ze hun pleitbezorgingsprojecten presenteerden aan ouders, leraren en medewerkers van de afdeling Jeugdrecht en Gezondheidsrecht.
Kaderblok: Recht en informatica combineren
Dit jaar werkte de afdeling Jeugdrecht en Gezondheidsrecht voor de module samen met LUDev, een door studenten geleid softwareontwikkelingsproject van het Leiden Institute of Advanced Computer Science (LIACS). Samen ontwikkelden LUDev en de afdeling het platform crrc-leiden.nl – een kindvriendelijke zoekmachine waar jongeren voorlichting en toegankelijk materiaal over kinderrechten kunnen vinden.
Kinderen een stem geven over hun rechten
De samenwerking weerspiegelt de nadruk die het International Baccalaureate legt op onderzoekend onderwijs en leren, wereldburgerschap, betrokkenheid bij de gemeenschap en actie. Scholieren leren niet alleen wat hun rechten betekenen, maar onderzoeken ook hoe rechten in de praktijk werken, evalueren de informatie die ze krijgen, en gaan in gesprek met mensen in machtsposities.
‘Jongeren groeien op tijdens ernstige milieu-, politieke en sociale onzekerheid’, aldus Michael Hindmarsh, hoofd curriculum van International School Wassenaar. ‘Onderwijs over kinderrechten kan scholieren helpen de wereld om hen heen te begrijpen, kritisch om te gaan met onrecht en actief betrokken te raken bij hun gemeenschap.’
Sheila Varadan, universitair docent Jeugdrecht aan de Universiteit Leiden, voegde toe: ‘Als we kinderen meer kracht willen geven als rechthebbenden, moeten we meer doen dan hen alleen maar lesgeven over het IVRK. Kinderen moeten hun rechten kunnen uitoefenen, deelnemen aan beslissingen die hen aangaan en in solidair handelen met andere kinderen.’
Voorlichting in actie: Van kinderarbeid in chocolade tot mobieltjesverbod
De projecten van de scholieren gingen over een opvallend breed scala aan lokale en mondiale kinderrechtenkwesties. Een groep onderzocht kinderarbeid in de cacaoteelt en chocoladeproductie in Afrika en vroeg zich af hoe bedrijven, overheden en consumenten concreter actie kunnen ondernemen om kinderen te beschermen tegen economische uitbuiting. Andere groepen richtten zich op geweld en uitsluiting, zoals de rechten van kinderen met een beperking in Turkmenistan en de impact van geweld in het onderwijssysteem in Zuid-Afrika.
Meerdere scholieren besteedden aandacht aan het verbod op mobiele telefoons in Nederland en onderzochten welke impact dit had op hun recht op spelen, toegang tot informatie en vrijheid van meningsuiting. Een groep sprak met het schoolhoofd van ISW over de inbreng van kinderen in het beleid rondom het mobieltjesverbod, terwijl een andere groep een pleitbrief publiceerde in de lokale krant, de Wassenaar Krant.
‘De expositie liet scholieren zien dat hun meningen en ideeën ertoe doen’, aldus Michael Hindmarsh. ‘Ze leren niet alleen de theorie over mensenrechten. Ze passen ze toe op echte kwesties, communiceren met mensen in gezagsposities en overwegen hoe ze kunnen bijdragen aan positieve maatschappelijke verandering.’
Over de samenwerking
De module over kinderrechten is onderdeel van een doorlopende samenwerking tussen de afdeling Jeugdrecht en Gezondheidsrecht van de Faculteit der Rechtsgeleerdheid en International School Wassenaar. De module wordt gecoördineerd door Michael Hindmarsh, hoofd curriculum, dr. Sheila Varadan, universitair docent Kinderrechten, Ruhama Abebe, PhD-onderzoeker, en Sayeh Mohammadi, PhD-onderzoeker van de afdeling Jeugdrecht en Gezondheidsrecht.