Universiteit Leiden

nl en

Boekpresentatie Edwin Bakker en Peter Grol: 'Nederlandse Jihadisten'

Voor een groot publiek presenteerden Peter Grol en Edwin Bakker, hoogleraar terrorisme en counterterrorisme aan de Universiteit, vandaag hun boek ‘Nederlandse Jihadisten’. Het boek vertelt individuele verhalen over jihadisten in Nederland en Syrië-gangers en moet bijdragen aan een beter inzicht in hun achtergronden en motieven.

Het boek is geschreven vanuit een interesse in de achtergronden van deze mensen. Zo beschreef Peter Grol dat jihad en Syrië-gangers voor hen in het begin een abstract idee was, beperkt tot statistieken. Echter, wanneer zij dieper begonnen te graven in de verhalen van de individuele personen, viel het grote angstbeeld uiteen in soms ongelofelijk banale levensverhalen.

Naast persoonlijke interesse was ook frustratie met het algemene debat een drijfveer voor de auteurs. Edwin Bakker legde uit dat het huidige debat eigenlijk alleen maar naar islam of economische status kijkt als grondslag voor het radicaliseren, terwijl van beiden eigenlijk geen sprake is. De meeste mensen die afreizen, maken dit besluit volgens hem volledig bewust en moeten we niet wegzetten als zielig. Aan de andere kant, de van de niet-gewelddadige jihad noemt hij zelfs een mooie ideologie. We moeten dus verder kijken dan deze twee extremen.

Wat is dan volgens hen wel de oorzaak? Volgens Edwin Bakker is elk geval uniek en moeten we stoppen met het zoeken naar één grondoorzaak. Desalniettemin noemt hij dat twee kernfactoren, die er aan kunnen bijdragen dat iemand afreist, zijn karakter en zijn sociale omgeving zijn. Bovendien blijkt ideologie helemaal geen belangrijke factor te zijn om te voorspellen of iemand radicaliseert.

Tijdens de presentatie was er ook veel ruimte voor vragen uit het publiek. Zo verklaarden de auteurs op de vraag hoe je zulk soort mensen bereikt aan dat een aantal jihadisten op hen zelf af kwamen, en uiteindelijk zelfs trots waren op ‘hun hoofdstuk’. Ook kwam uit het publiek de vraag of radicalisering niet iets van alle tijden is. Edwin Bakker antwoordde hierop dat in het begin het niet heel anders was dan andere strijders zoals Tanja Nijmeijer bij de FARC, die vanuit een misschien zelfs bewonderenswaardig ideaal zich aansluiten bij de strijd en soms niet volledig bewust zijn van het geweld. Omdat het geweld van IS echter na verloop van tijd zo duidelijk openbaar werd, is dit brute geweld absoluut niet te verdedigen en anders dan eerdere gevallen.

Geïnteresseerd? Het boek is vanaf nu te koop. Voor meer informatie, zie de website van de uitgever Hollandsdiep.