Universiteit Leiden Universiteit Leiden

Nederlands English

Wat is de ideale moeder volgens moeders wereldwijd?

De resultaten van het onderzoek “Is the ideal mother a sensitive mother?” van prof.dr. Judi Mesman tonen aan dat wereldwijd de opvattingen over de ideale moeder sterk overeenkomen met de omschrijving van de ‘sensitieve moeder’ uit de gehechtheidstheorie van John Bowlby en Mary Ainsworth.

Sensitieve moeders

Een sensitieve moeder let op de behoeften en gemoedstoestand van het kind en past daar haar eigen gedrag op aan. Als een kind huilt zorgt een sensitieve moeder voor troost en als een kind tevreden zelf speelt, geeft een sensitieve moeder daar ruimte voor zonder het kind te onderbreken.

Om tot deze resultaten te komen, heeft Mesman samengewerkt met onderzoekers uit 15 landen over de hele wereld, die in totaal informatie hebben verzameld van 751 moeders van jonge kinderen uit 26 culturele groepen. Deze moeders waren het opvallend eens over het belang van kindgericht opvoeden in de vroege kindertijd.

Video-observaties van moeders in verschillende landen laten wel zien dat de manier waarop moeders sensitief reageren op hun kinderen cultuurspecifiek kan zijn. Zo reageren moeders  in Westerse landen vaker met woorden op het gedrag van jonge kinderen door bijvoorbeeld de behoefte van het kind te benoemen. In andere landen reageren moeders vaker lichamelijk door bijvoorbeeld het kind zo te verplaatsen dat hij iets interessants beter kan zien.

Verschillende culturen, dezelfde opvatting

Vaak worden vooral verschillen tussen culturen benadrukt, maar als het gaat om de opvoeding van jonge kinderen zijn moeders uit heel veel verschillende culturen het dus behoorlijk eens. Zulke overeenkomsten kunnen een mooi aanknopingspunt zijn om contact te maken met ouders uit een andere cultuur.


Dit geeft bijvoorbeeld medewerkers in de kinderopvang en leraren in het basisonderwijs een startpunt van overeenstemming met ouders van verschillende culturele achtergronden. Zo’n startpunt kan weer bijdragen aan het opbouwen van een positieve relatie tussen professionals en ouders die zo belangrijk is voor het welzijn van de kinderen.

Lees de volledige paper “Is the ideal mother a sensitive mother? Beliefs about early childhood parenting in mothers across the globe”