Onderzoeksproject
Switching Expectations: Een vignettenstudie naar nocebo-reducerende communicatie bij biosimilar-gebruik
Dit onderzoeksproject ontwikkelt en test communicatiecomponenten om nocebo-effecten bij biosimilar-gebruik te verminderen via een stakeholder-informed vignettenstudie met patiënten.
- Looptijd
- 2026 - 2027
- Contact
- Pien van der Velde
- Financiering
-
Andrea Evers Fonds
- Partners
Instituut Verantwoord Medicijngebruik (IVM), ReumaNederland, Skills4Comfort
Geef je mening
Bent u een zorgverlener of apotheker die communiceert over het gebruik van biosimilars of gebruikt u zelf een biological? Doe dan mee met dit onderzoek via de volgende link.
Wetenschappelijke achtergrond
Nocebo-effecten, die voortkomen uit negatieve verwachtingen, kunnen de effectiviteit van behandelingen verminderen en bijwerkingen versterken. Dit fenomeen is bijzonder relevant bij biosimilars: de goedkopere, niet-gepatenteerde alternatieven voor biologicals.
Communicatie door zorgverleners, apothekers en media speelt een cruciale rol in het vormen van patiëntverwachtingen. Daarmee biedt het kansen om nocebo-effecten te beperken. De literatuur beschrijft verschillende strategieën, zoals positieve framing en het uitleggen van nocebo-effecten, maar er is weinig systematisch onderzoek gedaan naar welke specifieke communicatie-elementen effectief zijn in de context van biosimilars. Dit project springt in dit gat door communicatiecomponenten te ontwikkelen en experimenteel te testen met input van diverse stakeholders. Het doel is om evidence-based communicatiecomponenten te ontwikkelen dat nocebo-effecten kan verminderen en de toegankelijkheid, effectiviteit en betaalbaarheid van biosimilars verbetert.
Onderzoeksdoelen
- Identificeren van specifieke communicatiecomponenten die negatieve verwachtingen bij biosimilar-overstap verminderen.
- Ontwikkelen en testen van stakeholder-informed vignetten waarin variaties in communicatie systematisch worden gemanipuleerd.
- Vertalen van effectieve communicatiecomponenten naar praktijkmaterialen zoals video’s, infographics en handreikingen voor zorgverleners, apothekers en patiënten.
Studieopzet en methoden
Studieopzet
De opzet van het project is iteratief en praktijkgericht. Het is opgedeeld in vier fasen:
- Voorbereiding: een inputstudie onder stakeholders (zorgverleners, apothekers, patiënten) om te inventariseren wat de huidige communicatiepraktijken en informatiebehoeften zijn.
- Co-creatie: ontwikkeling van communicatiecomponenten, gebaseerd op literatuur en stakeholderinput.
- Vignettenstudie: een online experimentele studie bij patiënten die biologicals gebruiken. Hierbij worden variaties in communicatiecomponenten getest op hun effect op verwachtingen en bereidheid om over te stappen.
- Implementatie: vertaling van werkzame elementen naar breed inzetbare eindproducten en verspreiding via het netwerk van partners.
Methoden
De inputstudie gebruikt een combinatie van gesloten en open vragen om communicatiepraktijken en informatiebehoeften te verzamelen. Deze input wordt gebruikt om te bepalen welke communicatiecomponenten we experimenteel willen testen door middel van een online vignettenstudie. In de vignettenstudie laten we verschillende video’s van zorgverlener communicatie zijn waarna de verwachtingen en bereidheid om over te stappen uitgevraagd wordt aan patiënten die biologicals gebruiken.
Strategische prioriteiten
Interdisciplinariteit, Translationeel