Teun Schneiders nieuwe Den Tonkelaar: ‘Ik heb een grote liefde voor Leidse geschiedenis’
3 oktober
In de vroege ochtend van Leidens Ontzet is het woord aan Teun Schneiders. De oud-geschiedenisstudent houdt tijdens de koraalzang de Den Tonkelaarrede.
‘Die traditie is aan het eind van de vorige eeuw gestart door Alexander den Tonkelaar’, verklaart Teun de naam van de rede. ‘Wanneer in de week voor 3 oktober de koraalzang werd geoefend, ging hij met de pet rond om geld op te halen voor een krans bij het standbeeld van burgemeester Van der Werff.’
Bij het leggen van die krans op 3 oktober hoorde een praatje. ‘Hij is daarmee doorgegaan tot hij zo oud was dat hij nauwelijks meer te verstaan was’, vertelt Teun. ‘Den Tonkelaar houdt de rede inmiddels allang niet meer en ook voor de krans wordt geen geld meer opgehaald, maar de koraalzang wordt nog steeds opgeluisterd met een verhaal met een historisch randje, waarin ook grappen worden gemaakt over Leidens Ontzet en de burgemeester.’
Liefde voor Leidse geschiedenis
De afgelopen twintig jaar nam historicus Joost Bleijie de Den Tonkelaarrede voor zijn rekening. Na zijn afscheid schreef de 3 October Vereeniging een wedstrijd uit om zijn opvolger te kiezen. ‘Ik kreeg die oproep ontzettend vaak doorgestuurd’, zegt Teun. ‘Veel van mijn vrienden weten dat ik een grote liefde voor Leiden en de Leidse geschiedenis heb, ook omdat ik als gids bij Rondvaart Leiden werk.’
Met grootouders en ouders die in Leiden geboren en getogen zijn, is Leidens Ontzet Teun met de paplepel ingegoten. ‘Ik krijg altijd geld van mijn opa en oma’, vertelt hij. ‘Vroeger was dat voor de kermis, waar ik samen met mijn broer naartoe ging, met als hoogtepunt het meedoen aan de kamelenrace. Tegenwoordig gebruiken we het eerder voor een drankje, al staat ook dit jaar de kamelenrace weer op de planning.’
Kleine stad, groot historisch belang
Een verschil is dat hij dit jaar pas op 3 oktober zal kunnen drinken omdat hij fris moet zijn voor zijn rede de volgende ochtend. ‘Dat is best een gek idee,’ lacht Teun. Al heeft hij het er graag voor over. ‘De Leidse geschiedenis is van enorm belang geweest voor de vorming van het huidige Nederland. Het Leidens Ontzet werd toentertijd als iets van immens belang ervaren, het was dan ook niet voor niets dat de leus ‘Leidens Ontzet, Holland gered’ door het land ging.
In zijn rede wil hij vooral dat historisch belang onder de aandacht brengen. ‘We mogen de mensen van destijds nog altijd dankbaar zijn. De feestelijke viering die we later hebben ingericht als herdenking moeten we daarom vooral in stand houden. Die koraalzang is bijvoorbeeld al 140 jaar oud. Dat is toch mooi, dat we dat al zo lang doen?’
Testen op zijn vader
Hoe Teun zijn boodschap precies gaat verwoorden, houdt hij nog even geheim. ‘Ik vind het leuk dat het een verrassing blijft voor mijn omgeving.’ Alleen zijn vader mag in het complot. ‘Bij de Den Tonkelaar-verkiezing had ik geoefend op twee huisgenoten, maar het was toch wat onhandig dat die niet uit Leiden kwamen. Dit keer vraag ik daarom aan mijn vader om alvast te luisteren, dan merk ik snel genoeg of mijn verhaal aanslaat.’