Waarom kiezen? Alumnus Vivienne Aerts is psycholoog, musicus, docent en kunstenaar
Alumnusportret
Als jazz-zangeres maakte alumnus Vivienne Aerts internationaal furore. Als docent gebruikt ze haar studie Psychologie om musici beter om te laten gaan met stress. Met chocoladekunst steunt ze Congolese vrouwen. Wat drijft haar?
New York, tien uur ’s ochtends. Vanuit haar huis in The Big Apple vertelt Vivienne Aerts over haar studie Psychologie en hoe haar liefde voor muziek, kunst en psychologie elkaar versterken. Dat begon al vroeg. ‘Op mijn twaalfde was ik pianist in de kerk en gaf ik ook al pianoles. Mijn eerste leerling was autistisch en het was een uitdaging om met die jongen te werken. Dat triggerde mijn interesse in de psyche en de interactie tussen mensen.’ Daarom koos ze na de middelbare school voor het conservatorium in Den Haag én de studie Psychologie in Leiden.
Leiderschap
Ook na haar afstuderen bleef ze beide interesses combineren. ‘Overdag werkte ik als psycholoog in een praktijk, ’s avonds dirigeerde ik koren en in de weekenden trad ik als zangeres op met mijn band.’ Hoe gebruikte ze inzichten van de studie Psychologie in haar muzikale werk? ‘Als dirigent leid je wel veertig mensen die je allemaal met hun neus dezelfde kant op moet laten wijzen. Het maakt nogal uit wat voor leiderschap je dan laat zien. Tijdens mijn studie had ik me daar uitgebreid in verdiept. Ik koos bewust voor een ontspannen, vrijlatend leiderschap waar mensen vooral door hun eigen enthousiasme hun best doen.’
Psychiatrisch patiëntenkoor
Haar koren waren heel divers: van gezelschappen die louter zeemansliederen of smartlappen zongen tot een psychiatrisch patiëntenkoor. ‘Dat waren mensen met heel verschillende sociale en psychische problemen. Het mooie was om hen, ondanks al die verschillen, wel samen muziek te laten maken.’
Naar de VS
Aerts wilde zich verder verdiepen in muziek en psychologie en ging studeren aan het Berklee College of Music in Boston. ‘Het is het grootste conservatorium voor niet-klassieke muziek ter wereld met enorm veel inspirerende studenten.’ In haar vrije tijd werkte ze verder aan haar eigen muziek, een fusie van dromerige jazz en elektropop, en trad ze op in grote jazzclubs in New York zoals de Blue Note.
Musici en stress
Niet zo gek dus, beaamt Aerts, dat ze na haar afstuderen in de VS wilde blijven. Ze kon als docent aan de slag aan hetzelfde Berklee College en werkt hier nog steeds twee dagen per week. ‘Ik geef lessen in mindfulness-technieken en experimentele improvisatie voor musici. Zij kunnen veel last hebben van blokkades. Optredens moeten perfect gaan en dat zorgt vaak voor veel stress. Ze komen naar de les met hun eigen instrument zoals een viool of elektrische gitaar. Eerst bespreken we wat stress met hen doet, welke mindfulness-oefeningen helpen en daarna maken ze samen muziek in de les.’
Opnames op een boot
Hoeveel uur zitten er eigenlijk in een dag bij haar? Lachend: ‘Veel te weinig. Ik maak ook nog mijn eigen muziek. In juni komt mijn nieuwe album ‘Current’ uit. Dat is volledig opgenomen op een zeilboot op de Kaag en de binnenwateren onderweg naar Amsterdam. Met een hydrofoon nam ik de onderwatergeluiden op, met een veldrecorder het geluid van vogels. Ook sprongen muzikanten met hun contrabas, harmonica en saxofoon aan boord en hebben we daar hun muziek opgenomen.’
Chocoladekunst
En dan is er nóg een liefde: conceptuele kunst. In haar performance project Vervool werkt ze samen met haar Nederlandse man Ted Steinebach, die als patissier werkte bij een sterrenrestaurant in New York. Samen ontwikkelden ze een bijzondere life performance. ‘Op festivals en in musea maakt hij reusachtige eetbare schilderijen van toetjes. Ik maak hierbij experimentele muziek en aan het eind eet het publiek de toetjes op.’
Cacao Congolese vrouwen
Aerts houdt zich ook op een idealistische manier met chocola bezig. Ze is ambassadeur voor het chocolademerk Original Beans. Een van de repen van dit merk wordt gemaakt van cacao die vrouwen uit de Democratische Republiek Congo verbouwen. Ze krijgen in ruil hiervoor een goed inkomen waarvan ze hun gezin kunnen onderhouden. Deze samenwerking met de Congolese vrouwen leidde ook tot haar album ‘Typuhthâng’ met honderd vrouwelijke, deels Congolese muzikanten. Een deel van de opbrengst van het album ondersteunde het cacaoproject.
New York versus Leiden
Ondertussen is ze haar Leidse roots niet vergeten en verblijft ze in haar huis in Leiden als ze in Nederland is. Voelt zij zich nog helemaal thuis in het Amerika van nu? ‘New York is heel anders dan de rest van Amerika, dus dat scheelt. Als er geen New York was, woonde ik er waarschijnlijk niet. In New York komen zoveel geïnspireerde mensen bij elkaar die kunst en cultuur maken en er is zoveel energie. Het mooie is dat muziek mensen met elkaar verbindt, dan is iedereen gelijk. Het is ook fijn om in Leiden te zijn als we voor familie en concerten hier zijn. Ja, Leiden is in vergelijking met New York heel rustig. Maar die stilte kan ik dan ook wel waarderen om bij te tanken.’