Universiteit Leiden

nl en

Shishani Vranckx stijgende ster in de muziekwereld

Alumna Shishani Vranckx bestormt met haar multiculturele groep Shishani & The Namibian Tales de Nederlandse muziekscene. Op het debuutalbum ‘Itaala’ smelten verschillende muzikale tradities samen tot een nieuw genre.

Bijzonder en toch passend

Itaala werd door Mixed World Music uitgeroepen tot de beste Nederlandse World Music Release. Shishani, die in Leiden de bachelor Culturele Antropologie en Ontwikkelingssociologie volgde, heeft in de muziek een bijzondere en toch bij haar opleiding passende loopbaan gevonden. Op Itaala komen haar passie voor mens & cultuur én voor muziek samen. Na de Leidse bachelor volgde Shishani een master musicologie aan de Universiteit van Amsterdam.

Shishani Vranckx
Shishani Vranckx bij de San ('Bushmen') in Namibië.

Hoe ben ik gevormd?

Shishani: ‘Als je van antropologie één ding meekrijgt is het een open blik naar de wereld toe. Je leert hoe dagelijkse praktijken die wij als “normaal” beschouwen, in andere samenlevingen compleet anders kunnen zijn. Voor mij kwamen de meest waardevolle inzichten bij de zelfreflectie die deel is van de opleiding: om anderen en 'de wereld' te begrijpen moet je ook naar jezelf kijken en naar de manier waarop jouw samenleving je heeft gevormd. Je leert hoe plaats- en cultuurgebonden bepaalde ideeën kunnen zijn maar ook hoe ideeën en manieren van doen de hele wereld over kunnen reizen. Denk bijvoorbeeld aan de kracht van beeldende kunst, fashion en muziek: er zijn geen grenzen aan, overal ter wereld integreren mensen elementen ervan in hun eigen levens.’


 Wie: Shishani Vranckx (29)
 Studie: Culturele antropologie (2009-2012)
 Vereniging: Itiwana CA/OS Leiden
 Favoriete plek in Leiden: Museum voor Volkenkunde

Ik heb nauwelijks foto's uit mijn studententijd kunnen vinden. Nog geen smart phones toen! Maar op de terugweg uit India op 12 februari kwam ik in Dubai een oud-studiegenootje tegen: Jeltsje de Blauw. Ze werkt bij een NGO in Somaliland en was ook op weg naar Amsterdam. We hebben fijn gekletst over onze levens na Antropologie. Dus bij deze een foto van ons op Dubai airport!

Zeer gevarieerde achtergronden

‘Met Namibian Tales trekken we die grenzeloosheid door’, aldus Shishani. Haar wortels liggen verspreid over Nederland, Namibië en België. De andere bandleden brengen ook gevarieerde achtergronden in: hoewel Shishani hen vond in Amsterdam, komt Bence Huszar oorspronkelijk uit Hongarije, liggen Debby Korfmachers roots in zowel Nederland als Duitsland en is mede-oprichter van de band Sjahin During Turks-Nederlands. Het besef dat er meerdere perspectieven zijn waarmee je naar de wereld kunt kijken leerde Shishani al jong. ‘Mijn moeder is Ndonga, onderdeel van de Namibische etnische groepering Aawambo’, vertelt ze. ‘Van kleins af aan had ik al de drang om terug te keren naar Namibië, om me te verdiepen in de cultuur van mijn moeder, en dan met name via muziek.’ Zo vatte ze het idee op om via muziek het verhaal te vertellen van haar persoonlijke terugkeer naar het Afrikaanse land, haar familiegeschiedenis en de geschiedenis en verhalen van de verschillende bevolkingsgroepen van Namibië: The Namibian Tales.

Uniek geluid

Maar Shishani & the Namibian Tales werd meer dan dat. ‘In 2015 benaderde Sjahin During mij met het idee voor dit kwartet’, legt Shishani uit. ‘We wisten dat Namibische tradities het uitgangspunt zouden zijn, maar we wilden het totaal anders aanpakken met een ongewone, unieke combinatie van instrumenten. Dat zijn, naast zang: gitaar, cello, mbira (duimpiano), kora (snaarinstrument), en percussie. Shishani: ‘Wij brengen de wereld samen in onze muziek.’ Al die muzikale tradities smeden tot een samenhangend geluid, was een uitdaging. ‘Het bleek een heel proces. Het is totaal nieuwe muziek. We hadden geen voorbeeld waarvan we vonden: zo moet het klinken. Want hoe combineer je de West-Afrikaanse kora met cello en Namibische elementen? Maar de mix van genres die we op het album hebben kunnen neerzetten is, denk ik, een uniek geluid geworden.’

De muziekcultuur van de San

De samenwerking voor Itaala smaakte naar meer. Momenteel is de band bezig met een nieuw project: een muzikaal onderzoek met de bevolkingsgroep San (bushmen) in Namibië. Elementen van San-muziek zijn ook al te horen op Itaala. Shishani: ‘Het wordt een kruisbestuiving. De San is een van de oudste bevolkingsgroepen ter wereld maar ook en van de meest gemarginaliseerde. Door de modernisering raakt hun muziektraditie in de vergetelheid. Wij willen onderzoeken hoe de San muziek maken en welke betekenis hun liederen hebben. Zo willen we proberen hun geschiedenis een beetje te bewaren. Met dit onderzoek put Shishani uit de kennis die ze opdeed tijdens haar studie antropologie. ‘Bij antropologie leer je te bekijken hoe samenlevingen in elkaar zitten. Je gaat ze niet zien als iets statisch, maar juist als iets levends en dynamisch. Je wordt je bewust van processen in samenlevingen. Dat opent je ogen echt voor de wereld.’