Universiteit Leiden Universiteit Leiden

Nederlands English

Wijnhaven: waar de ziel van Den Haag weer nieuw leven ingeblazen wordt

Als je naar de foto hierboven kijkt, is het moeilijk om je te beseffen dat dit ooit het gebied rondom de Wijnhaven was.

Als één van de oudste gedeelten van Den Haag, vormde dit gebied het hart van de stad, waar de straatnamen hun belang voor de stad reflecteerden. Wijnhaven. Turfmarkt.  Kalvermarkt: allen geven zij een idee van de ladingen voedsel en drank die rond 1650 werden gelost in de haven van de gracht om de graven, gravinnen en eerste inwoners van Den Haag  van voedsel te voorzien. De Wijnhaven werd eind 16de eeuw gegraven als een verlengde van de Nieuwe Vaart, een gracht vanaf het Spui naar het Haagse Bos. Het was het chique en bruisende deel van de stad, waarvan de huizen als ze er nu nog zouden staan veel geld zouden opleveren. In één van de hotels die aan de Wijnhaven grensde, heeft zelfs Mozart geslapen.

bron: http://historie.hdpnet.nl/wijnhaven.htm
 

1840 betekende het einde van de Wijnhaven, want de gracht werd gedempt. Vanaf dat moment werd de straat omgedoopt naar ‘Nieuwe Markt’.  In een periode van 100 jaar verdwenen bijna alle grachten in het centrum. Ook al zou de Wijnhaven in de Tweede Wereldoorlog weer in name hersteld zijn: het centrum zou nooit meer worden wat het ooit was. Er waren na de oorlog niet meer dan een taxistandplaats, tramrails en 3 pandjes overgebleven, en bebouwing liet lang op zich wachten. De omgeving Nieuwe Haven, Turfmarkt en Kalvermarkt werden gesloopt en het gebied verpauperde vanaf de jaren 50 steeds verder. De oorspronkelijke Wijnhaven is dan ook nooit meer het bruisende centrum geworden van de 17de eeuw: door de bouw van het nieuwe Haagse stadhuis verdween de Wijnhaven. Dit draagt nu de naam Kalvermarkt.

Het Wijnhaven waar wij ons gaan vestigen heeft daarom niet de oorspronkelijke locatie geërfd van het Wijnhaven dat hier beschreven wordt. Op dit moment heet de pleinachtige omgeving voor de Muzentoren Wijnhaven; de plek waar vroeger de Muzenstraat begon, het Militair Hospitaal stond en het in de jaren 1970 gebouwde (en alweer afgebroken) tramviaduct naar het Centraal Station. Wat het nieuwe Wijnhaven wel geërfd heeft van het oude Wijnhaven, is echter haar levendigheid en allure. Het verlaten stukje centrum van de jaren 50 wordt met de komst van de Campus van de Universiteit Leiden weer opnieuw leven ingeblazen, waar wederom heel Den Haag samen komt. En de flessen wijn? Die zullen waarschijnlijk opnieuw weer flink afgelost moeten worden.  

[Bronnen: wikipedia; 
http://wijnhavenkwartier.nl/historie/ 
en http://historie.hdpnet.nl/index.html]