Promotie
Experimental staphylococcal biofilm-associated infections: Novel insights in classification and antimicrobial treatment approaches
- S.C.J. van Dun
- Datum
- donderdag 5 november 2026
- Tijd
- Locatie
-
Academiegebouw
Rapenburg 73
2311 GJ Leiden
Promotor(en)
- Prof.dr. M.G.J. de Boer
- dr. P.H. Nibbering
- dr. A.M. van der Does
Samenvatting
Een gewrichtsprothese, zoals een kunstheup of -knie, kan iemand zijn bewegingsvrijheid teruggeven, maar soms ontstaat er een hardnekkige infectie rond de prothese. Bacteriën kunnen zich namelijk aan het implantaat hechten en daar een beschermende laag vormen: een biofilm. Daardoor zijn ze moeilijk bereikbaar voor antibiotica en het afweersysteem. De behandeling van zo’n infectie is vaak langdurig en intensief en heeft niet altijd het gewenste resultaat.
In dit proefschrift is onderzocht hoe deze biofilms ontstaan en hoe we ze beter kunnen bestuderen en behandelen. In het laboratorium werden biofilms gekweekt op verschillende materialen die in gewrichtsprotheses worden gebruikt. Met geavanceerde microscopie werd onderzocht hoe de biofilms eruitzien en hoe ze zich ontwikkelen. Ook werd een classificatiesysteem ontwikkeld om de maturiteit van biofilms te beoordelen. Met behulp van kunstmatige intelligentie is vervolgens geprobeerd dit proces te automatiseren.
Daarnaast werd onderzocht of het antibioticum clindamycine een alternatief kan zijn voor de huidige antibioticabehandeling, welke gepaard gaat met veel bijwerkingen. De resultaten laten zien dat dit antibioticum mogelijk geschikt is in een latere fase van de behandeling, na een eerste behandeling met andere antibiotica.
Een belangrijke vernieuwing was het toevoegen van menselijke afweercellen aan het laboratoriummodel. Hierdoor kan niet alleen worden gekeken naar de bacterie en het antibioticum, maar ook naar de interactie met het afweersysteem.
Deze aanpak brengt laboratoriumonderzoek een stap dichter bij de patiëntensituatie. De resultaten kunnen bijdragen aan betere manieren om implantaatinfecties te behandelen en te voorkomen en aan de verdere ontwikkeling van onderzoek waarvoor geen proefdieren nodig zijn.
Proefschriften
Ongeveer een week na de promotie zijn proefschriften van Leidse promovendi digitaal beschikbaar via het Leids Repositorium. De proefschriften op deze site zijn vrij toegankelijk. Alleen in sommige gevallen rust er een tijdelijk embargo op een proefschrift en wordt het proefschrift pas later volledig beschikbaar gesteld.
Persvragen (alleen journalisten)
Algemene informatie
Bureau Pedel
pedel@bb.leidenuniv.nl
071 527 7211