Universiteit Leiden

nl en

Promotie

Exploring seropositive rheumatoid arthritis

  • V.F.A.M. Derksen
Datum
dinsdag 26 mei 2026
Tijd
Locatie
Academiegebouw
Rapenburg 73
2311 GJ Leiden

Promotor(en)

  • Prof.dr. D. van der Woude
  • Prof.dr. R.E.M. Toes

Samenvatting

In dit proefschrift zijn verschillende aspecten van de autoantilichaam response in patiënten met reumatoïde artritis (RA) onderzocht. Autoantilichamen in RA zijn gericht tegen post-translationeel gemodificeerde eiwitten (AMPA). Hoe AMPA ontstaan is niet duidelijk, maar mogelijk zijn de slijmvliezen bij dit proces betrokken. Zo blijft uit ons onderzoek dat de autoantilichamen zowel in de IgA1 vorm, de dominante vorm in bloed, als de IgA2 vorm, die geassocieerd is met slijmvlies immuniteit, kunnen voorkomen in het bloed van RA-patiënten. Om de rol van de slijmvliezen nader te bestuderen is de MUCOSA-studie opgezet, waarin bloed, speeksel en ontlasting van patiënten met RA en gezonde individuen is verzameld. Hieruit blijkt dat AMPA IgA antilichamen aanwezig kunnen zijn in speeksel van RA-patiënten, hoewel ze slechts bij een klein deel van de patiënten werden gevonden. Er zijn aanwijzingen dat deze IgA AMPA in speeksel lokaal in de slijmvliezen geproduceerd worden. In tegenstelling tot speeksel waren er geen AMPA aantoonbaar in ontlasting van RA patiënten. Daarnaast blijkt dat patiënten met meerdere autoantilichamen vaker roken dan patiënten met weinig autoantilichamen. Al met al suggereren deze data dat de slijmvliezen inderdaad mogelijk een rol spelen bij het ontstaan van reumatoïde artritis, maar hoe dit precies gebeurd is nog onduidelijk. Hiervoor is verder onderzoek nodig, bijvoorbeeld naar de relatie tussen de slijmvliezen, het microbioom en het ontstaan van RA. Uiteindelijk hopen we in de toekomst nieuwe mogelijkheden te ontdekken om het ontstaan van reumatoïde artritis te beïnvloeden.

Proefschriften

Ongeveer een week na de promotie zijn proefschriften van Leidse promovendi digitaal beschikbaar via het Leids Repositorium. De proefschriften op deze site zijn vrij toegankelijk. Alleen in sommige gevallen rust er een tijdelijk embargo op een proefschrift en wordt het proefschrift pas later volledig beschikbaar gesteld.

Persvragen (alleen journalisten)

pers@lumc.nl

Algemene informatie

Bureau Pedel
pedel@bb.leidenuniv.nl
071 527 7211

Deze website maakt gebruik van cookies.  Meer informatie.