Logo Universiteit Leiden.

nl en

Training ‘Ondermijning’

Ondermijning van de democratische rechtsorde

Er zijn recent veel ontwikkelingen rondom het thema ondermijning. Critici stellen echter dat er niets nieuw aan de thematiek is, terwijl anderen stellen dat er wel degelijk wat veranderd is. 

Ondermijning wordt door de Rijksoverheid gedefinieerd als “stelselmatige, doelbewuste en in vele gevallen heimelijke activiteiten die door de nagestreefde doelen, de gebruikte middelen of ressorterende effecten de democratische rechtstaat, de bijbehorende instituties en onderlinge samenhang tussen burgers verzwakken, destabiliseren, ondergraven of saboteren.” Er is veel overlap met concepten als ‘hybride dreiging’ - waar de NCTV mee werkt - en ‘hybride conflict/ oorlogsvoering’. Wat vooral veranderd is, is de maatschappelijke context en de ontwikkelingen qua technologie en media, waardoor ondermijning een steeds prangender probleem is geworden en de dynamiek rondom ondermijning de afgelopen jaren is veranderd.

In de training ‘Ondermijning’ wordt ingegaan op verschillende verschijningsvormen van ondermijning van de rechtsorde in liberale democratieën in het afgelopen decennium, en de antidemocratische en anti-integratieve uitwerking hiervan. Gedurende de cursus gaan deelnemers aan de hand van cases aan de slag met vragen en uitdagingen omtrent het herkennen en duiden van tactieken en instrumenten van ondermijning, de (mogelijke) strategieën en ideeën hierachter en gaan zij met experts en elkaar in gesprek over mogelijke interventies en handelingsperspectieven.  

De cursus is opgebouwd uit twee delen en beslaat in totaal drie cursusdagen. Het eerste deel verkent de verschillende uitingsvormen van ondermijning en antidemocratische, anti-integratieve gedragingen en activiteiten en gaat in op welke verschillende tactieken en instrumenten die een ondermijnend karakter hebben, bewust worden ingezet, en door welke actoren. Ook worden de recente beleidsontwikkelingen in Nederland en Europa behandeld. Hoe wordt hier verschillend naar gekeken en mee omgegaan, en welke handelingsperspectieven  worden verkend?

In het tweede deel van de cursus gaan de deelnemers actief aan de slag met cases op het gebied van ondermijning. Zij behandelen casuïstiek over (1) invloeden van buitenlandse actoren in Nederland (2) desinformatie campagnes en cyberoperaties (3) subculturen/ parallelle samenlevingen. Daarbij gaan zij in op vragen als: Welke gedragingen en activiteiten zijn problematisch, en waarom? Welke ideeën en actoren zitten hier potentieel achter? Wat zijn de  dilemma’s en uitdagingen in deze thematiek? Wanneer kunnen ongewenste, maar niet strafrechtelijke gedragingen een bedreiging vormen voor onze democratische instellingen? De groep gaat met elkaar en met sprekers in gesprek over wat eventuele handelingsperspectieven zouden kunnen zijn.

De volgende vragen staan tijdens deze simulaties en cases centraal:

1. Hoe kan je de verschillende verschijningsvormen, tactieken en instrumenten van ondermijning herkennen? En hoe zijn deze te duiden?

2. Bij wie liggen de verantwoordelijken en wat is het belang?

3. Wat zouden mogelijke (beleids)interventies kunnen zijn.  

Experts uit de wetenschap en beleidswereld duiden en verdiepen de context van de behandelde verschijningsvormen en denken mee over de potentiele handelingsperspectieven.

De training richt zich op de volgende doelgroep:

  • U houdt zich in het dagelijkse werk direct of indirect bezig met vraagstukken op het gebied van ondermijning, antidemocratische gedragingen, maatschappelijke cohesie, polarisatie, cyber security, strategische communicatie, radicalisering en/of extremisme;
  • U werkt als beleidsmedewerker, adviseur of analist bij de rijksoverheid of decentrale overheid (zoals Ministeries, NCTV, AIVD, Defensie, of gemeenten), het OM, rechterlijke macht, of landelijke of regionale eenheden van de nationale politie;
  • U wilt meer weten over het vraagstuk ondermijning.
  • U functioneert op HBO of WO niveau en beschikt over relevante werkervaring.

Na afloop van de training:

  • Heeft u meer kennis, inzicht en bewustzijn over de verschillende verschijningsvormen van ondermijning, en hun onderlinge samenhang;
  • Kunt u verschillende mogelijke strategieën, tactieken, instrumenten herkennen en onderscheiden
  • Kunt u dit plaatsen in Europees en internationaal (politiek en beleids-) perspectief;
  • Kunt u de verschillende rollen en belangen van organisatie die werken op het thema ondermijning onderscheiden;
  • Heeft u nagedacht over manieren om samenwerking tussen verschillende organisaties waar mogelijk verder te verbeteren, en gereflecteerd op uw eigen rol hierin;
  • Heeft u de mogelijkheden van verschillende handelingsperspectieven verkend;
  • Heeft u uw netwerk verbreed en uitgebreid.

Data

De training bestaat uit drie dagen, en wordt gegeven op:

  • 27,28 en 29 november 2019
  • 25,26 en 27 maart 2020

Kosten

Kosten: €1500

Vragen? Neem contact op met de programmaleider.

Voor algemene vragen over de leergang kan je contact opnemen met het Centre for Professional Learning

E: learning@fgga.leidenuniv.nl

Met specifieke vragen over de inhoud en doelgroep van de leergang kan je contact opnemen met mw. Susanne Kamerling, programmaleider namens het CPL.

E: s.kamerling@fgga.leidenuniv.nl

T: 070 800 9564

Deze website maakt gebruik van cookies. Meer informatie