Universiteit Leiden Universiteit Leiden

Nederlands English

Prins Constantijn: onderzoek naar big data hard nodig

Beleidsmakers hebben de hulp van wetenschappers hard nodig bij het fenomeen big data. Dat zei Prins Constantijn bij de opening van het Leiden Centre of Data Science, het virtuele centrum voor onderzoek naar big data van de Universiteit Leiden.

Prins Constantijn opende het nieuwe virtuele centrum LCDS door met een druk op een knop een digitale presentatie te starten. Hij heeft een band met de Leidse universiteit (hij studeerde hier rechten) én met big data: hij is kabinetschef van eurocommissaris Neelie Kroes, de commissaris voor Digitale Agenda in Brussel.

Big data: hype, angst of realiteit?

Prins Constantijn
Prins Constantijn

In zijn toespraak benadrukt Prins Constantijn het belang van data science: ‘Big data is op veel manieren ‘big’. Niet alleen in economisch zin, maar ook morele aspecten spelen een rol. Wie is de eigenaar van de data? Big data is nog in de incubatie-fase. Het zal volwassen worden en grote impact op onze wereld hebben. Ik hoop dat het Leiden Centre of Data Science een belangrijke rol zal spelen in deze ontwikkeling. Beleidsmakers beginnen nog maar net vat te krijgen op het fenomeen en de kansen en uitdagingen waar we voor staan. Zij hebben daarbij de hulp en ondersteuning van de wetenschap hard nodig. De oprichting van het LCDS door een toonaangevende universiteit zoals in Leiden zie ik dan ook als noodzakelijke stap.’

Big data als grondstof voor onderzoek en maatschappij

‘De nieuwe olie’. Zo noemt hoogleraar Informatica en wetenschappelijk directeur van het LIACS Joost Kok big data. Kok legt uit: ‘Data zijn in feite grondstof voor onderzoek op elk denkbaar terrein: van statistische methoden bij medisch onderzoek naar ziektes tot het analyseren van complexe datasets in de natuurkunde, de sterrenkunde en milieuvraagstukken.’ LCDS bouwt voort op onderzoek dat al plaatsvindt bij de universiteit Leiden. Onderzoek naar exoplaneten bijvoorbeeld, of de zoektocht naar het zogenaamde 1000-dollar genoom in de medische technologie. Het LCDS heeft daarbij bijzondere aandacht voor vraagstukken op het gebied van ethiek, privacy, databescherming en vredesvraagstukken. De overkoepelende thema’s de ‘fundamentals of science’ en ‘life, health & bioscience’ vormen de rode draad voor het onderzoek. Twee thema’s waarop de Universiteit Leiden een sterke internationale positie heeft.

Eerlijke data

Data die gegenereerd wordt bij experimenten is waardevol voor opvolgend en nieuw onderzoek. Onderzoek naar methoden op het gebied van open analyses, ook wel eerlijke data genoemd, is één van de expertises van het LCDS. Hoe wordt informatie beschikbaar gesteld en gedeeld en welke privacyvraagstukken en besluitvormingsmodellen spelen daarbij een rol? Wiskundige modellen en methoden en hun resultaten worden wereldwijd gedeeld met Leidse protocollen (open machine learning) en er wordt vanuit Leiden gewerkt aan een globale infrastructuur voor het publiceren, ontdekken, delen en hergebruiken van wetenschappelijke data (fairport). Hiermee kan bepaald worden of informatie open of gesloten is en wat het niveau van deelbaarheid is.

Data van staal

Hoe kunnen we de industrie helpen om betere auto’s te bouwen? Samen met het Centrum voor Wiskunde en Informatica werken Leidse onderzoekers aan het verbeteren van het productieproces van auto’s door Tata Steel en BMW. Data science wordt daarbij ingezet als optimalisatietechniek. Informatie (nieuwe olie) wordt gegenereerd en geanalyseerd uit gegevens die in het verleden zijn geproduceerd in de fabrieken van Tata Steel en BMW. De informatie wordt vervolgens omgezet in een model dat kan voorspellen welke variabelen in het productieproces leiden tot een betere auto.

Netwerk van experts

Het LCDS is een initiatief van de faculteit Wiskunde en Natuurwetenschappen. Het netwerk verbindt onderzoekers met een interesse en expertise in datawetenschap vanuit alle disciplines van deze faculteit en van de overige faculteiten en het Leids Universitair Centrum (LUMC). Trekkers van het LCDS zijn de hoogleraren Joost Kok, Jaap van den Herik en Jacqueline Meulman, verbonden aan respectievelijk het Leiden Institute for Advanced Computer Science en het Mathematisch Instituut.

Demomarkt en afsluitend symposium

Vanmiddag is er een demomarkt waar onderzoekers diverse opstellingen van hun projecten aan het publiek presenteren.  Daarna geven sprekers uit verschillende vakgebieden een presentatie over de rol van big data in hun onderzoek.

Zie ook

Abstracts van de lezingen