Logo Universiteit Leiden.

nl en
(c) - Marc de Haan

Einstein in Nederland

Albert Einstein, vader van de relativiteitstheorie, kwam graag naar Nederland. Meestal verbleef hij in Leiden: ‘dat verrukkelijke plekje grond op deze dorre aarde’. Als een komeet kwam hij elk jaar een maand over, dankzij een benoeming tot bijzonder hoogleraar aan de Universiteit Leiden. Weg uit het roerige Berlijn van het Interbellum, kon hij zich in ons land ontspannen én intellectueel laven. Graag mocht Einstein zijn baanbrekende ideeën toetsen aan de kritische geesten van zijn Nederlandse vrienden. Die voorzagen hem van tegenspraak en hielpen hem zo verder. Wie waren die vrienden? Dat was in de eerste plaats Hendrik Lorentz, die hij als mens en theoretisch fysicus hoog achtte. Verder zijn boezemvriend Paul Ehrenfest, in 1912 aan de Universiteit Leiden Lorentz’ opvolger – meestal logeerde Einstein in huize Ehrenfest in de Witte Rozenstraat. Ook koude-pionier Heike Kamerlingh Onnes en astronoom Willem de Sitter behoorden tot Einsteins Leidse kring. En het Amsterdamse werk van Pieter Zeeman en de Utrechtse zonnefysica van Henry Julius wierpen licht op zijn relativiteitstheorie. Debatteren over de kosmologische constante én met het gezin Ehrenfest naar het strand: daarvoor kwam Einstein naar ons land.

Formule Algemene Relativiteitstheorie als ‘muurgedicht’ (Bron: Rijksmuseum Boerhaave)

Hoofdpersonen van de colleges

  • Hendrik Antoon Lorentz, Einsteins intellectuele vader
  • Paul Ehrenfest, het wispelturige geweten van de nieuwe fysica
  • Willem de Sitter, de man die het heelal opblies
  • Willem Henri Julius, die Einstein bijna naar Utrecht haalde
  • Pieter Zeeman, die met het Zeemaneffect samen met Lorentz de Nobelprijs won
  • Heike Kamerlingh Onnes, de man van het absolute nulpunt

Docent

Dirk van Delft (1951) studeerde natuurkunde in Leiden. Hij werkte als docent, was chef redactie wetenschappen bij NRC Handelsblad en directeur van Rijksmuseum Boerhaave. Hij promoveerde in 2005 op het proefschrift Heike Kamerlingh Onnes. Een biografie. Dat jaar won hij de NWO-Eurekaprijs voor wetenschapscommunicatie. Sinds 2008 is hij bijzonder hoogleraar materieel erfgoed van de natuurwetenschappen aan de Universiteit Leiden. Zijn laatste boek Beelden zonder weerga (coauteur Ton van Helvoort) gaat over de geschiedenis van de elektronenmicroscoop. Op dit moment werk hij samen met Frits Berend aan een biografie over H.A. Lorentz. 

Pagina van Dirk van Delft op de website van de Universiteit Leiden.

Praktische informatie

6 woensdagen
30 okt, 6, 13,
20, 27 nov, 4 dec
15.15-17.00 uur
Leiden

Hoorcolleges met vragen, discussie.
Thuis 1 à 2 uur studeren is afdoende maar niet noodzakelijk.

Literatuurverwijzingen per college.
PDF’s van de powerpoints.

Colleges € 195,-
Met HOVO-pas € 21,-

Aanmelden

Aanmeldingsformulier voor de colleges met digitaal studiemateriaal

Dit is het reguliere aanmeldingsformulier. Ook studenten die reguliere opleidingen volgen aan de Universiteit Leiden (LEI) en medewerkers die momenteel aan de Universiteit Leiden verbonden zijn, kunnen met behulp van dit formulier inschrijven. Het formulier biedt de mogelijkheid te betalen via Ideal, credit card of door middel van een factuur. NB U ontvangt na verzending van het ingevulde formulier een bevestiging, zodat u kunt controleren of de aanmelding is verwerkt.

Aanmeldingsformulier voor veelplegers/grootverbruikers

HOVO-deelnemers kunnen voor € 600,- een HOVO-fan-pas kopen die geldig is voor een half jaar: februari t/m juli en augustus t/m januari. Wie een dergelijke pas bezit kan zich gedurende het half jaar inschrijven voor een sterk gereduceerd tarief. (Zie de cursusbeschrijvingen.) U kunt dit formulier ook gebruiken wanneer u al een geldige HOVO-fan-pas heeft en dus alleen voor de cursus wilt inschrijven.

Aanmeldingsformulier en verzoek om korting

Voor wie in aanmerking wil komen voor de korting van 50% voor mensen met een inkomen rond het sociaal minimum. U dient dit gestandaardiseerde verzoek om korting uit te printen en ingevuld en ondertekend te versturen, vergezeld van kopieën van de gevraagde bewijzen, ten laatste drie weken voor aanvang van de cursus. Op grond van de gevraagde informatie over uw inkomen en vaste lasten besluit HOVO vervolgens of u voor korting in aanmerking komt.
De korting kan slechts gelden voor één collegereeks per semester. Korting op de kosten van excursies, reizen, boeken e.d. is niet mogelijk.
Dit formulier geeft geen mogelijkheid online te betalen: u ontvangt een factuur.

Deze website maakt gebruik van cookies. Meer informatie