Logo Universiteit Leiden.

nl en

Mexico en Brazilië, de twee volkrijkste landen van Latijns-Amerika

Beide landen zijn nu twee eeuwen onafhankelijk maar hebben nog steeds een zwakke politieke en sociale democratie.

Autoritair gedrag, extreme sociale ongelijkheid, massale corruptie, vriendjespolitiek kenmerkten de koloniale tijd, toen de Spaanse kolonie Nieuw Spanje en het Portugese Brazilië werden beheerst door lokale blanke elites die Indianen en zwarten als slaven lieten werken op hun grootgrondbezit, plantages en mijnen. Twee eeuwen geleden bevochten de elites hun onafhankelijkheid van het moederland en daarbij zag men het hebben van een grondwet als symbool daarvan. Politieke democratie bleef echter beperkt tot facties van de elites die in competitie met elkaar aan de macht probeerden te komen, de bazen in de provincies waren tuk op hun autonomie en bevochten niet alleen de centrale regering maar ook elkaar. Sociale democratie verscheen nog niet aan de horizon. Pas begin 20e eeuw gaat de koloniale exporteconomie plaats maken voor de moderne kapitalistische economie. Toen konden nieuwe sociale klassen opkomen en ontstond een toenemend verzet vanuit de massa. In eerste instantie reageerden de heersende elites met handhaving van het autoritaire systeem, maar de massa van de bevolking gaat stelling nemen, ten dele omdat onderwijs - nodig voor moderne jobs - en later de media hun horizon gaan verruimen. Dat leidde uiteindelijk tot aanzienlijke verbetering van de politieke democratie, maar autoritaire oprispingen zijn er in beide landen nog altijd en die zijn ook van invloed geweest op de ontwikkeling van de sociale democratie. De rol van de VS in de regio was niet alleen essentieel voor de ontwikkelingen in Mexico, maar ook voor Brazilië en daar zal uitgebreid aandacht aan worden gegeven.

Opzet van de colleges

  1. Mexico 1519-1920
    Koloniale erfenis van autoritair gedrag, repressie en corruptie mondt uit in de Mexicaanse Revolutie 1910-1920.
    Raymond Buve
  2. Brazilië 1530-1930 
    Metropool geen grip op kolonie: regionale machthebbers, burgeroorlogen, onrust tot aan revolutie van 1930. Marianne Wiesebron
  3. Mexico 1920-2000 
    Autoritair presidentieel regime dat uiteindelijk valt door schandalen en toenemend protest.
    Raymond Buve
  4. Brazilië 1930-1989
    Nationale ontwikkeling in democratische en autoritaire regimes, maar grote ongelijkheid.
    Marianne Wiesebron
  5. Mexico 1982-2022
    De betrekkingen met de Verenigde Staten. ‘Poor Mexico, so far from God and so near to the United States.'
    Albert Oosterhoff
  6. Brazilië 1989-2002
    Brazilië weer een democratie, maar met hyperinflatie. Crises monden uit in neoliberaal model.
    Cor van Honk
  7. Mexico 2000-2021
    Het debacle van alle gevestigde partijen en de opkomst van een nieuwe politieke beweging.
    Raymond Buve
  8. Brazilië 2003-2022
    Linkse presidenten reduceren ongelijkheid. Maar na coup is [extreem]rechts aan de macht en ongelijkheid weer terug. 2022 verkiezingen?Marianne Wiesebron

8 woensdagen
2, 9, 16, 23, 30 mrt;
6, 13, 20 apr 2022
15.15-17.00 uur
Leiden, in een collegezaal.

Werkvorm

Hoorcolleges met mogelijkheid tot vragen tijdens de colleges.
Thuis bestuderen van de hoofdstukken uit de literatuur en online publicatie.
Cursisten moeten Engels kunnen lezen
 

Studiemateriaal

  • Powerpoint presentatie en syllabus worden na afloop een deel van de colleges beschikbaar gesteld aan cursisten.

Verder een drietal boeken die de deelnemers zelf kunnen aanschaffen of lenen in de bibliotheek.

  • Nick Caistor, Mexico Inside out 2021.People, Politica, Culture. 210 blz. Ebook 9781788531771
  • Andrés Manuel López Obrador, A New Hope for Mexico: Saying no to corruption, Violence and Trumps Wall O.R. Books 2018. Verkrijgbaar bij Kindle.
  • James N. Green, Victoria Langland and Lilia Moritz Schwartz,The Brazil Reader , History, Culture, Politics. Duke U.P. 2019. 650 blz. Aantal hoofdstukken Verkrijgbaar als ebook bij Amazon Kindle.

Colleges en digitaal studiemateriaal € 264

Docenten

Raymond Buve is emeritus-hoogleraar geschiedenis van Latijns-Amerika. Heeft vijftig jaar in Mexico onderzoek gedaan en colleges gegeven.

Marianne Wiesebron was UHD Geschiedenis, Brazilië specialist Opleiding Latin American Studies, Universiteit Leiden.
 

Albert Oosterhoff is jurist, oud-diplomaat en voormalig ambassadeur in Mexico.

Cor van Honk is bioloog. Hij is oud-diplomaat en voormalig consul-generaal in São Paulo.

Deze website maakt gebruik van cookies.  Meer informatie.