Logo Universiteit Leiden.

nl en

Het Myceense Griekenland

Leven in de late bronstijd, ca. 1700–1000 v.Chr.

Lezers van de Homerische epiek zijn bekend met de glanzende citadel van Mycene, de versterkte stad die geregeerd werd door koning Agamemnon, opperbevelhebber van het Griekse leger dat de strijd had aangebonden met het machtige Troje. Geïnspireerd door de Homerische epiek groef de Duitse zakenman en avonturier Heinrich Schliemann (1822–1890) eerst in Turkije, waar hij het Troje van de epiek zou hebben ontdekt. Daarna vertrok hij naar het Griekse vasteland en groef in Mycene en Tiryns, waar hij de sporen blootlegde van een tot dan toe onbekende beschaving die lang vóór het tijdperk van de Griekse stadstaten had gebloeid en die hij naar de stad van Agamemnon de ‘Myceense’ noemde.

In de meer dan honderd jaar sinds Schliemann is er veel meer onderzoek gedaan naar de Myceense cultuur, die in Griekenland bloeide gedurende wat de late bronstijd wordt genoemd, ca. 1700 tot 1100 v.Chr. Naarmate er meer is onderzocht, is ook duidelijk geworden dat er grote verschillen bestaan tussen de Myceense cultuur en de samenleving zoals die in de Homerische gedichten Ilias en Odyssee is beschreven. Deze bronstijdcultuur, die zich aanvankelijk ontwikkelde onder invloed van de oudere Minoïsche cultuur op Kreta, verschilt in tal van opzichten van de latere Griekse stadstaten, maar er zijn ook overeenkomsten, zoals de taal – het Grieks – en tenminste de namen van de belangrijkste goden.

In deze cursus maakt u kennis met de Myceense cultuur, waaronder de geschiedenis van het onderzoek en de belangrijkste kenmerken van deze indrukwekkende beschaving.  

Foto van de Leeuwenpoort van Mycene (Andreas Trepte/Wikimedia Commons)

Opzet van de colleges

  1. De ontdekking van het Myceense Griekenland: Heinrich Schliemann en verder.
  2. Het begin van de ‘Myceense’ cultuur: grafcirkels en grafcultuur vóór ca. 1400 v.Chr.
  3. Hoogtijdagen van de paleizen: opkomst en ontwikkeling ca. 1400–1200 v.Chr.
  4. Themacollege – godsdienst in de periode ca. 1400–1200 v.Chr.
  5. Themacollege – oorlogvoering in de periode ca. 1400–1200 v.Chr.
  6. Het einde van de Myceense bronstijd: de gebeurtenissen van 1200 v.Chr. en daarna.

6 vrijdagen
8 oktober tm 12 november 2021
11.15-13.00 uur
Leiden

Werkvorm

Hoorcolleges met ruime gelegenheid tot het stellen van vragen, discussie.
Thuis ca. 2 uur lezen aanbevolen literatuur.
Er is geen kennis van de archeologie of geschiedenis nodig; kennis van Engels noodzakelijk, andere moderne talen een pré.

Studiemateriaal

  • De powerprint voor elk college wordt een week van tevoren beschikbaar gemaakt.

Aanbevolen literatuur

  • Louise Schofield, The Mycenaeans, 2007. ISBN 9780892368679.
  • Elizabeth French, Mycenae: Agamemnon’s Capital, 2002. ISBN 9780752419510.
  • Philip B. Betancourt, Introduction to Aegean Art, 2007. ISBN 9781931534215.

Boeken over de Egeïsche bronstijd zijn in Nederland slechts sporadisch te krijgen. Het loont de moeite om tweedehandsboekwinkels te bezoeken dan wel Amazon te raadplegen. De docent
geeft ook verdere handreikingen voor wie verder wil lezen, waaronder (goede) websites, en
biedt hand-outs met nadere informatie (o.a. over de chronologie).

Colleges in de zaal € 198
Bij de prijs zijn de bestanden van de powerpoints inbegrepen. Er worden geen prints verstrekt.
Bijkomende kosten: evt. de aanbevolen literatuur.

Docent

Josho Brouwers (1980) studeerde Mediterrane archeologie aan de Vrije Universiteit in Amsterdam (2005). Hij is in 2010 aan dezelfde universiteit gepromoveerd op een proefschrift over Griekse oorlogvoering en deed vervolgens postdoconderzoek naar fortificaties in het Egeïsch gebied. Hij is sinds 2006 werkzaam in het volwassenenonderwijs. De aangehechte foto is genomen door mijn vrouw, Arianna Sacco, bij ons bezoek aan de Villa van Tiberius op het eiland Capri in 2019.

Deze website maakt gebruik van cookies.