Universiteit Leiden

nl en

Lezing

'Give Peace a Chance’ – Over geweld en oorlog in de prehistorie en waarom dit ertoe doet

Datum
vrijdag 12 november 2021
Tijd
Locatie
Trippenhuiscomplex, Amsterdam

Sinds 1971 (vanaf 1983 jaarlijks) wordt door de Stichting Nederlands Museum voor Anthropologie en Praehistorie de ‘Kroonvoordracht’ georganiseerd. Deze lezingenserie is vernoemd naar de oprichter Gerrit Heinrich Kroon (1868-1945). Ieder jaar wordt een vooraanstaand wetenschapper op het gebied van de fysische antropologie of archeologie, uit binnen- of buitenland, uitgenodigd een lezing over zijn/haar onderzoek te houden. Dit jaar valt de eer te beurt aan de Leidse hoogleraar Dr David Fontijn, verbonden aan de Faculteit der Archeologie:

‘Give Peace a Chance’ – on Violence and Warfare in Prehistory and Why it Matters

Waarom bevechten mensen elkaar? Waarom doden mensen elkaar? En waarom kunnen mensen die elkaar op één moment naar het leven staan, op een ander moment vreedzaam met elkaar samenleven? Deze vragen houden filosofen en wetenschappers al eeuwenlang bezig, en het lijkt onwaarschijnlijk dat de archeologie daar antwoorden op weet aan te dragen.

Maar het blijkt dat de beeldvorming over ons diepste verleden – de prehistorie- wel degelijk een centrale rol speelt in dit soort discussies zoals die gevoerd worden door niet-archeologische wetenschappers en invloedrijke denkers. De archeologische wetenschap kán zich dus niet afzijdig houden, en in deze lezing wil ik daarom nagaan wat we nu eigenlijk werkelijk kunnen afleiden over de vermeende neiging van de mens tot geweld óf vrede op basis van archeologisch onderzoek.

Ik zal dit doen door me te concentreren op twee cases studies uit de Europese prehistorie. De eerste richt zich op vroeg-Neolithische samenlevingen en de tweede op de bronstijd. Ik hoop te laten zien hoe archeologisch onderzoek ons niet alleen confronteert met bewijs voor uitermate wrede en weerzinwekkende bloedbaden, maar ook over sociale en ideologische mechanismen die conflicten en spanningen konden reguleren. In plaats van te laten zien dat deze prehistorische samenlevingen óf zeer gewelddadig óf zeer vreedzaam waren, hoop ik te laten zien dat de werkelijkheid veel complexer was, en dat sociaal gedrag zowel aan de basis van oorlog én vrede ligt.

Aanmelden en meer informatie

Zie voor aanmelding en meer informatie over de locatie van de lezing de website over de Kroonvoordracht.

Meer informatie

Deze website maakt gebruik van cookies.  Meer informatie.