Universiteit Leiden

nl en

Promotie

Chemistry in embedded disks: setting the stage for planet formation

Datum
dinsdag 8 oktober 2019
Tijd
Locatie
Academiegebouw
Rapenburg 73
2311 GJ Leiden

Samenvatting

Om fundamentele vragen over het ontstaan van leven op aarde en de aanwezigheid van leven elders in het heelal te beantwoorden is kennis over de samenstelling van het materiaal waaruit planeten vormen cruciaal. Lange tijd werd gedacht dat planeetvorming zich afspeelt in protoplanetaire schijven; schijven bestaand uit gas en stof die rond jonge sterren draaien. De laatste jaren is er echter steeds meer bewijs gekomen dat de eerste stappen al eerder plaatsvinden. In dit vroegere stadium zijn de jonge ster en schijf nog omhuld door resten gas en stof van de wolk waaruit de ster en schijf gevormd zijn. Dit proefschrift richt zich hoofdzakelijk op de temperatuur in jonge schijven, omdat dit een cruciale rol speelt in de verdere evolutie van de schijf en de chemische samenstelling van planetaire bouwstenen. Een aantal van de eerste observationele metingen die hier gepresenteerd worden (gedaan met de Atacama Large Millimeter/submilliter Array) suggereren dat jonge schijven warmer zijn dan oudere protoplanetaire schijven, zodat er geen CO-ijs aanwezig is. Dit laat zien dat de samenstelling van jonge schijven niet geheel gelijk is aan die voordat de ster geboren was, want in die fase was CO nagenoeg volledig uitgevroren. Aan de andere kant zorgt de afwezigheid van CO-ijs er voor dat er bijna geen complexe moleculen, mogelijke voorlopers van de bouwstenen van leven, gevormd kunnen worden in jonge schijven. Dit proefschrift laat zien dat zulke moleculen wel degelijk aanwezig zijn, wat suggereert dat in ieder geval een deel van planetaire bouwmateriaal zijn oorspronkelijke samenstelling behoudt.

Promotor

  • Prof.dr. E.F. van Dishoeck

Bijwonen

Promoties zijn vrij toegankelijk, u hoeft zich niet aan te melden.

Proefschriften

Proefschriften van Leidse promovendi zijn na de promotie digitaal beschikbaar via het Leids Repositorium. De proefschriften op deze site zijn vrij toegankelijk. Alleen in sommige gevallen rust er een tijdelijk embargo op een proefschrift en wordt het proefschrift pas later volledig beschikbaar gesteld.

Persvragen

Maarten Muns, adviseur wetenschapscommunicatie Universiteit Leiden
m.a.muns@bb.leidenuniv.nl
071 527 3282

Deze website maakt gebruik van cookies. Meer informatie