Universiteit Leiden

nl en

Lezing | Symposium

De grenzen van het publieke debat: verdraagzaamheid en de vrijheid van meningsuiting in de democratische samenleving

  • Tom Herrenberg
  • Chrisje Brants
  • Marloes van Noorloos
  • Aernout Nieuwenhuis
  • Eric Heinze
  • Meindert Fennema
  • Paul Cliteur
  • Jogchum Vrielink
Datum
1 december 2017
Tijd
Bezoekadres
Kamerlingh Onnes Gebouw
Steenschuur 25
2311 ES Leiden
Zaal
A1.44 (Lorentzzaal)

Artikelen 137c en 137d van het Wetboek van Strafrecht verbieden het beledigen van groepen mensen en ‘haatzaaien’. In het onlangs verschenen regeerakkoord ‘Vertrouwen in de toekomst’ staat dat ‘de vrijheid van meningsuiting geen vrijbrief is voor aanzetten tot haat en radicalisering’. De regeringspartijen willen het verbod op groepsbelediging behouden en de strafmaat voor ‘haatzaaien’ verhogen van 1 naar 2 jaar, om zo ‘de ernst van het delict te benadrukken’. Artikelen 137c en 137d beperken de vrijheid van meningsuiting, hetgeen een hoeksteen van de democratie is. Is een dergelijke beperking te rechtvaardigen? Zijn de verboden een welkome ‘check’ op het publieke debat, dat zonder deze wetsartikelen zou kunnen ontaarden? En wat zegt het voor de Nederlandse rechtsorde zo belangrijke Europese recht hierover?

Over deze en andere vragen omtrent de vrijheid van meningsuiting vindt op vrijdag 1 december 2017 een symposium plaats in de Leidse rechtenfaculteit. Op deze dag verwelkomt de Universiteit Leiden een aantal academici die zich in hun werk bezighouden met de grondslagen en grenzen van de vrijheid van meningsuiting. De keynote lecture wordt gehouden door de vooraanstaande rechtsfilosoof en Leidse alumnus Eric Heinze, thans hoogleraar aan Queen Mary, University of London. Professor Heinze is de auteur van het boek Hate Speech and Democratic Citizenship (Oxford University Press, 2016), waarin hij wettelijke verboden op hate speech in moderne democratieën bekritiseert. Het symposium, georganiseerd door de afdeling Encyclopedie, vindt plaats in het kader van het onderzoeksgebied ‘Politieke Legitimiteit’.

Iedereen is welkom, vooraf aanmelden is niet nodig. Met vragen kunt u terecht bij Tom Herrenberg (t.herrenberg@law.leidenuniv.nl).

Programma

16:15 Welkomstwoord

16:20-17.30: Voordrachten

  • Tom Herrenberg: “Van vrijspraak naar veroordeling. Over de twee strafzaken tegen Wilders”
  • Chrisje Brants: “Meer of minder, min of meer Europees recht”
  • Marloes van Noorloos: “Hate speech en mensenrechten”
  • Aernout Nieuwenhuis: “Democratie, vrijheid van meningsuiting en andere fundamentele rechten”

17:30 - 18:00 Pauze met koffie/thee

18:00 Eric Heinze: “Zijn de democratische beginselen van vrije meningsuiting per se liberaal?”

18:30 - 19:30: Voordrachten

  • Meindert Fennema: “Vrijheid van ideologie of godsdienst”
  • Paul Cliteur: “Haat jegens God”. Cliteur redigeerde (samen met Tom Herrenberg) The Fall and Rise of Blasphemy Law, Leiden University Press, Leiden 2016. Hij zal ingaan op de verhouding tussen de artikelen 137c, 137d Sr en de strafbare godslastering (in Nederland afgeschaft).
  • Jogchum Vrielink: “Willen we meer of minder vervolging van meningsuitingen? Rechtspolitieke en -antropologische vragen bij het Wildersproces en bij hate-speechwetgeving”

Vragenronde

Vrijheid van meningsuiting